Νέα

Φωτογραφία: Πηνελόπη Γερασίμου

Εορτασμός Παναγίας Μεσοσπορίτισσας στην Ελευσίνα

18.11.2021

Ο Λαογραφικός Σύλλογος «Το Αδράχτι» αναβιώνει το έθιμο των Πολυσπορίων, που μετρά αιώνες ζωής, στο μεταβυζαντινό εκκλησάκι της Παναγίτσας, στον Αρχαιολογικό Χώρο της Ελευσίνας, το Σάββατο 20 Νοεμβρίου στις 16.00 μ.μ.

Το έθιμο της Μεσοσπορίτισσας, που παίρνει το όνομα του από την συγκεκριμένη περίοδο του χρόνου, τα μισά δηλαδή της σποράς, φανερώνει πως οι ντόπιοι απέδωσαν στην Παναγία το ρόλο της Θεάς Δήμητρας, συνδέοντας τις δύο ιστορικές περιόδους της πόλης. Την παραμονή των Εισοδίων της Θεοτόκου, οι γυναίκες της Ελευσίνας αναβιώνουν το έθιμο της Παναγίας Μεσοσπορίτισσας στο μεταβυζαντινό εκκλησάκι της Παναγίας, που στολίζει τον λόφο του Αρχαιολογικού Χώρου. Το έθιμο έρχεται από τα βάθη των αιώνων και συνεχίζεται μέχρι τις μέρες μας, καθώς κάθε χρόνο γυναίκες, από την παραμονή της εορτής, πηγαίνουν στάρια και άρτους στην εκκλησία για να πάρουν ευλογία. Μετά τη λειτουργία, οι προσκυνητές μοιράζονται τον ημίγλυκο άρτο και γεύονται το πολυσπόρι, την προσφορά πανσπερμίας προς την Παναγία.

Έτσι, κάθε χρόνο έξω από την κεντρική είσοδο του αρχαιολογικού χώρου μέλη του Συλλόγου «Το Αδράχτι», που τα τελευταία χρόνια έχει αναλάβει την αναβίωση του εθίμου, έχουν ετοιμάσει και προσφέρουν σε όσους κατεβαίνουν από τον λόφο το πολυσπόρι. Το πολυσπόρι είναι ένα μείγμα σιτηρών και οσπρίων, και σήμερα παρασκευάζεται στο Μουσείο του Αδραχτιού. Στην Ελευσίνα το έφτιαχναν έως και λίγο πριν από την αυγή του 20ού αιώνα, όσο η κοινωνία ήταν έντονα αγροτική. Το έθιμο του πολυσπορίου ατόνησε και εγκαταλείφθηκε, για να αναβιώσει πριν από μερικά χρόνια, το έτος 2014 ως όψη της νεότερης πολιτιστικής κληρονομιάς του τόπου.

Ο Λαογραφικός Σύλλογος Ελευσίνας το «Αδράχτι», κατάφερε την ένταξή του εθίμου της Μεσοσπορίτισσας στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Το Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, η εφαρμογή δηλαδή στην Ελλάδα της Σύμβασης για τη Διαφύλαξη της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO (2003), περιλαμβάνει πυκνές πτυχές της λαϊκής έκφρασης και δημιουργικότητας και αντανακλά τη συλλογική ταυτότητα των Ελλήνων/ίδων. Η ένταξη της Μεσοσπορίτισσας σε αυτό αποτελεί ξεχωριστή τιμή για την πόλη της Ελευσίνας και μεγάλη επιτυχία για τον τοπικό Λαογραφικό Σύλλογο “Αδράχτι” που ανέλαβε επιτυχώς την πρωτοβουλία κατάθεσης του φακέλου στο Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, έτσι ώστε το πανάρχαιο έθιμο της Μεσοσπορίτισσας να ενταχθεί στον Εθνικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, καθώς επίσης και στον αντίστοιχο κατάλογο της UNESCO.

Ο εορτασμός, θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 20 Νοεμβρίου στις 16:00 μ.μ. στον Αρχαιολογικό Χώρο, τηρουμένων όλων των προβλεπόμενων υγειονομικών πρωτοκόλλων.